jakoben
Jakoben: Fransiz ihtilali sonrasinda ortaya cikan, insanlari ihtilalin ruhu olan düsünceler cercevesinde zorla bicimlendirmeye, bicimlenmek istemeyenleri de giyotin ile biçmeye calisan tarz.
tüm devrimler ne niyetle yapılırsa yapılsın devrim sonrası jakobenist eğilimler gösterirler. çünkü korunma, savunma ve antidevrim psikozu moduna geçmişlerdir.
jakoben tutum devrim için olmalı mıdır?
devrimin amaçlarını baltalar mı?
sonucu jakobenizm olduğuna göre tüm devrimleri kötü olarak sınıflayabilir miyiz?
—
devrim güç kullanarak zorla, ani ve şiddetli bir dönüşüm demektir. tabiatı gereği de devam için aynı şiddetle devam etmek zorundadır.
eğer mayası tutarsa bir süre sonra şiddet yerini sükunete bırakır. fransız devriminde olduğu gibi. ancak bu sükunet süresi devrimin doğal ve doğru bir süreçte yapılıp yapılmadığına bağlıdır. devrim sonrası sükunet oluşmaz ve gecikirse devrim başarısızlığa uğramış demektir.
bana göre hiç bir devrim başarıya ulaşamaz. ancak devrimin amaçları ve metodları evrimsel sürece uygun hale gelirse (entegrizm) uzlaşma ile devam eder.
örnekler:
1. kemalist devrim de uzlaşma ile devamlılığını sağlamıştır.
2. fransız devrimi çok uzun ve zorlu bir devrim sonrası ve devrim öncesi hazır bir zemin nedeniyle başarılı olmuştur.
3. rus devrimi toplum ve insan tabiatına tersliği ve bunda ısrarıyla son bulmuştur.
4. çin devrimi, halk-tarih ile bütünleşmesi ve dinamik/dönüşümsel teorisiyle hala ayaktadır.
5. küba devrimi küçük ve lokal olmasıyla, eğlence ve rahatlık gibi içeriğiyle devrimin esasından uzaklaşmasıyla ayaktadır.
6. iran islam devrimi dönüşüm ve laikliğe doğru uzanan dönüşümüyle ayaktadır.
7. stalin jakoben tavrıyla kendi içinde bile ciddi eleştiri alarak tarihte bir leke olarak kalmıştır.
…
tüm örnekler de göreceğimiz üzere jakoben tavır hiç bir zaman tutmamıştır. devrim sonrası uzlaşma ve dönüşüme muhtaçtır.
ya da hiç devrim olmamalı.